Ambachtelijke kunst

Reeds in het Oude Egypte en in Mesopotamië werden bakstenen verglaasd in verschillende kleuren om als muurbekleding te dienen voor de prachtige paleizen van de Oosterse vorsten.
Via het Midden Oosten en de landen rondom de Middellandse Zee vond de ceramische kunst haar weg naar Europa.

Tegelbakkerijen
Brincatura levert tegels van klassiek tot modern rechtstreeks van de Harlinger Aardewerk- en Tegelfabriek.
"Azulejos" en tegeltableaus worden geleverd door een tegelbakkerij vlakbij Lissabon.
Brincatura bewaakt de hoge kwaliteit en exclusiviteit.

Friesche tegels
De geschiedenis van het aardewerk in Harlingen

De eerste Gleybackery
We schrijven het jaar 1598, het jaar waarin de basis van het Friese Aardewerk en Tegelgoed werd gelegd met de oprichting van de eerste 'Gleybackery' van Steffen Gunter de Olde in de Raamstraat te Harlingen. Vanaf dit moment staat Harlingen op de kaart als een van de toonaangevende tegel- en aardewerkproducenten van Nederland. De vondst van de ovenfundamenten van deze eerste fabriek, bij opgravingen in 1987, waarbij schotelgoed met het jaartal 1614 erop werd teruggevonden, toont de vroege productie in deze havenstad eens te meer aan. Bijzonder aan deze vondst was het feit dat het hier het oudste gedateerde friese majolica betrof.

Een begrip in de wereld
Door de gunstige ligging aan zee, groeide Harlingen uit tot een belangrijke havenstad. Hierdoor werd ook het Harlinger aardewerk een belangrijk exportproduct. Mede doordat de grondstof, de klei, voor het oprapen lag, werd het Harlinger Aardewerk en Tegelgoed een begrip in de wereld. Een groot deel van de, zich nu nog in oude huizen, boerderijen en musea in binnen- en buitenland bevindende, antieke tegels is uit Harlingen afkomstig.

Belangrijke werkplaatsen in Harlingen door de eeuwen heen waren onder andere:
• Pytter Grauda ± 1670
• Familie Spannenburg 1728 - 1804
• Familie Feytema ± 1685 - 1781
• Familie Tjallingii 1781 - 1910
• Familie Van Hulst 1850 - 1933

Belangrijke schilders door de eeuwen heen waren Dirk Danser 1708 - 1770, Pytter Ruurds 1754 - 1800 en vooral Pals Karsten ± 1723 tot na 1775. Pals Karsten was werkzaam in de fabriek van de familie Spannenburg en werd beroemd door zijn zeer eigen prachtige stijl waar veel aandacht geschonken werd aan de detaillering van bloemen- en vooral scheepstableaus. De stijl van zijn hand vormt nog immer een niet aflatende inspiratiebron in de opleiding van de schilders van de Harlinger Aardewerk en Tegelfabriek. Met de sluiting van de fabriek van de familie Van Hulst in 1933 en de daarmee gepaard gaande archiefvernietiging van 350 jaar, komt er vooralsnog een einde aan de eeuwenlange traditie in Harlingen.

Copyright © 2011 Harlinger Aardewerk- en Tegelfabriek. Alle rechten voorbehouden.

De Portugese tegels
De tegelbakkerij in Portugal fabriceert de "azulejos" op de traditionele manier: geheel met de hand.

In Portugal kwam het op grote schaal maken van beschilderde tegels na 1580 op gang. De Portugese tegel, "azulejo", nam de plaats in van schilderijen, tapijten en beelden, bedekte zelfs op den duur hele gevels van gasthuizen, kerken, paleizen en villa's. De "azulejo" verscheen als muurbekleding van terrassen en tuinen, binnenplaatsen, galerijen, fonteinen. De sfeer in de stad, werd bepaald door een ontelbaar aantal tegeltableaus."Azulejos" ontwikkelde zich tot meest bekende en verfijnde kunstvorm van Portugal.

Uitrollen van de klei
Klei wordt gemengd met water totdat het de juiste dikte heeft verkregen. Vervolgens rolt men de klei uit tot lange stroken van 0.8 cm dikte en snijdt die met een draad in vierkanten. De stroken klei drogen op houten planken in de openlucht. Voor een betere aanhechting wordt één kant met zand bestrooid.

Drogen en snijden
Na een aantal uren drogen bij zonnig weer, verzamelen de tegelbakkers de tegels. Ze stempelen de rugkant en snijden de klei daarna tot vierkanten van ongeveer 14 x 14 cm. De tegels komen om kromming tegen te gaan, in stapels van 40 tegen elkaar aan te liggen, met daarop een gewicht.

Bakken en glazuren
De tegels worden dan voor de eerste keer in de oven gebakken (biscuit), daarna afgeborsteld en geselecteerd. Vervolgens glazuurt men handmatig ze tegel voor tegel met het type glazuur dat ook in de 18e eeuw werd gebruikt.

Beschilderen
Professionele schilders beschilderen de tegel met de gewenste voorstelling, eventueel gebruikmakend van bestaande (authentieke) voorbeelden.

Opnieuw bakken
Om beschilderde tegels te fixeren en te glazuren worden ze voor de tweede keer gebakken. Het glazuur beschermt de schildering op de tegel en geeft een mooie glans. 

Direct bestellen?
Geef per telefoon, mail of fax de vetgedrukte beschrijving en het nummer door.
Wilt u de tegels zelf beoordelen of wilt u de rest van onze collectie zien?
Maak dan een afspraak. We helpen u graag!